Entrée Marineterrein
opdrachtgever
samenwerking
Vlaar Groep BV
New Grounds
Hanneke Marseille
Dirk Baalman
fotos door Melchior Overdevest
status & data
Voltooid 2024
projectlocatie
Marineterrein Amsterdam
Rollende planten als voetgangers-entree
Aan de Kattenburgerstraat markeert het zeventiende-eeuwse poortgebouw al eeuwenlang de toegang tot het Marineterrein. Het gebouw zelf staat er prachtig bij, met littekens van de tijd, hersteld metselwerk en verweerde deuren. Het toont een gelaagde geschiedenis die nog altijd voelbaar is voor iedereen die hier passeert. Tegelijkertijd was de directe omgeving van de poort de afgelopen decennia verrommeld en weinig uitnodigend. Een verzakte stalen fietssluis was niets meer dan een blokkade, de tegels een armoedig contrast met de rijke historische bebouwing. Een nieuwe inrichting brengt hier verandering in en maakt van de entree weer een herkenbaar element in de ruimte en een waardige start van een bezoek aan het terrein.
Centraal in deze ingreep staan robuuste, verschuifbare plantenbakken. Deze bakken verwijzen naar het industriële en maritieme verleden van de plek. Hun ontwerp is geïnspireerd op historische scheepshellingen, waar grote schepen via rails over land werden verplaatst voordat zij te water gingen. De entree bevat subtiele details die teruggrijpen op oude rooilijnen en borden van vervlogen tijden en vertelt zo het verhaal van de plek.
Ontwerpschetsen uit analyse.
de oude scheepshellingen op het marineterrein
Het oude straatprofiel voor de grootschalige sloop uit de jaren 70
Flexibele entree
De plantenbakken vormen een flexibele inrichting van de toegang. In gesloten positie creëren ze een duidelijke en veilige voetgangersentree. Je passeert makkelijk te voet maar het wordt fietsers lastiger gemaakt, waardoor ze worden geremd. Tegelijkertijd wordt er rekening gehouden met een maat die rolstoel-toegangkelijk is. Door de bakken te verschuiven kan de poort desgewenst volledig worden geopend, waardoor de ruimtelijke grandeur van de historische toegang weer zichtbaar wordt en grotere groepen makkelijk naar binnen kunnen.
Wielrijders afstappen
Het ontwerp bevat een aantal historische details. een voorbeeld hiervan is het bordje ‘Wielrijders afstappen’. Op archiefbeelden uit het begin van de twintigste eeuw is dit bordje al te zien, als reactie op de overlast die fietsers hier veroorzaakten. Het bordje is opnieuw uitgevoerd in het oorspronkelijke lettertype en teruggeplaatst, waardoor het een directe en herkenbare verwijzing vormt naar het verleden van de plek. Ook markeert de overgang van kleiklinkers naar stoeptegels de oude lijn van de stoep, toen de straat nog zijn oude smalle profiel had, een subtiele herinnering aan hoeveel er wel niet veranderd is op deze plek.
Groen met karakter
De bakken zijn beplant met een mix van inheemse en groenblijvende soorten, zodat de entree het hele jaar door een verzorgd en levendig aanzicht heeft. Het groen verzacht de stenige omgeving zonder het robuuste karakter van het terrein te verliezen. De vernieuwde groene entree accentueert het karakter van het marineterrein als groene oase in de stad.
Een uitnodigende drempel
Met deze ingreep wordt de oude poort weer een vanzelfsprekend onderdeel van de stad. De verschuifbare plantenbakken maken de overgang tussen straat en terrein duidelijker en rustiger, terwijl het teruggebrachte afstapbord het verhaal van de plek tastbaar houdt.