In de zomer verandert het Marineterrein van een oase van rust in een levendige hotspot. Op de Voorwerf komen dan grote groepen mensen samen rond het water en in het gras.
Met deze ingreep verkennen we hoe de vorm van het landschap kan helpen om drukte op een natuurlijke manier te sturen en te spreiden, terwijl we tegelijkertijd de biodiversiteit vergroten.
Graspannen
type project onderzoek & ontwikkeling
samenwerking Bureau Marineterrein, Newgrounds
status & data opgeleverd in 2023
locatie Amsterdam, Noord-Holland
uitvoering walden studio, Tuinen van Marseille
Eind 2022 zijn vier organische vormen, geïnspireerd op zeewier, uit het gras op de Voorwerf gesneden. Deze stukken grond, tussen de 15 en 30 meter lang, zijn beplant met planten, bollen en een zadenmengsel dat zorgt voor bloei door het hele jaar heen. De grasvlakte is daarmee getransformeerd tot een diverser landschap, met natuurlijke overgangen en meer beschutte, informele plekken.
Inmiddels, enkele jaren later, laat het experiment duidelijke resultaten zien. De beplanting trekt merkbaar meer vogels en insecten aan, waaronder vlinders. Tegelijkertijd heeft de nieuwe inrichting ook invloed op het gebruik van de ruimte. Bezoekers verspreiden zich meer, verblijven rustiger en vinden gemakkelijker hun eigen plek. Dit heeft geleid tot een opvallende verandering in de sfeer: waar voorheen op piekmomenten zes bewakers nodig waren, volstaan er nu vaak twee. De omgeving voelt prettiger, overzichtelijker en meer ontspannen — een resultaat dat vooraf niet volledig te voorspellen was, maar des te waardevoller is gebleken.
Ook is onderzocht of het mogelijk was om de beplanting te irrigeren met brak water uit de Binnenhaven. Hoewel dit technisch kansrijk leek, is er uiteindelijk van afgezien vanwege mogelijke risico’s op bodemverzilting.
Wat begon als een tijdelijk experiment, is inmiddels uitgegroeid tot een geliefde en blijvende inrichting. Gebruikers en medewerkers waarderen de ruimte om haar rust, gelaagdheid en mate van privacy. Het gebied wordt actief onderhouden en verder ontwikkeld, met aandacht voor zowel ecologische kwaliteit als dagelijks gebruik.
Zo laat de Voorwerf zien hoe relatief kleine ingrepen kunnen leiden tot een rijkere leefomgeving — voor mens, plant én dier.